25-05-15

Da oggi dieta.

 

IMG_9229.JPG

’t Is erg maar Italië en wat mij betreft vooral Calabria, hebben een vreemde invloed op me. Telkens ik terugkom van ginds, wordt mijn weegschaal nukkig op me, omdat ze opnieuw meer gewicht moet torsen. Traditioneel zak ik rond Hemelvaartsdag, met mijn ouders, voor enkele dagen af naar het zuiden. Begin mei was het weer zover om enkele dagen in de mezzogiorno te vertoeven. Zoals ze bij ons zeggen ‘maar deze keer zal het gene waar zijn’, het ging niet gebeuren, het gaatje in de ceintuur zou op zijn plaats blijven. Basta!

 P1030097.JPG

Blijkbaar is opvaren naar God, zelfs rond deze periode van de Hemelvaartsdagen, niet aan mij besteed.  In het land van Dante is de ‘inferno’ en de ‘purgatorio’ veel dichterbij dan het ‘paradisio’. Geef mij maar de weg naar de hel geplaveid met mijn goede voornemens. En goede voornemens waren er, ik ging niet alleen minder en lichter eten en drinken, maar ik ging ook veel bewegen. In plaats van de Vespa te nemen om naar de bakker te gaan, de wandelschoenen aan en te voet op weg. Elke dag te voet, met een omweg langs het strand of een fikse klim langs de bovenburen onder een staalblauwe hemel en een brandende zon. Je zou denken dat de zon het vet laat smelten, vet laat verdwijnen om het vuur van de ‘inferno’ aan te wakkeren? Niets van dit alles, alleen veel dorst en goesting op een fris pintje, een Nastrootje (Nastro Azzuro). En geluk dat ik had onderweg, geluk dat ik die ene bar moest passeren. Salute.

 

P1030119.JPGDe dagelijkse wandeling heb ik volgehouden, maar jullie zullen begrijpen dat een karig bord en een glas, slechts met water gevuld, op een plaats waar niet alleen culinaire overvloed heerst, maar waar ook zoveel ongekende lekkere wijnen en amari zijn, voor mij een brug te ver was. Dus ben ik niet opgevaren, maar heb ik me laten vallen, langs het plaveisel van mijn goede voornemens heen, naar …

 

Uiteindelijk heb ik geen gaatje in mijn ceintuur gemaakt, maar heb ik thuis enkele dagen, ongemakkelijk en spannend rond mijn middel, rondgelopen op water en brood. 

05-04-15

Ballekes in tomatensaus van de Hilton

 

 

De pen, of moet ik mijn toetsenbord zeggen, heeft het voorbije jaar de strijd tegen het blanco vel verloren, maar het tij is misschien aan het keren. Gebrek aan belevenissen, gedachten en plannen is er zeker niet geweest, alleen was er dat kleine duiveltje dat inkt laat verstenen. Soms waren ze met meerderen, die duiveltjes, of sloegen ze samen de handen in elkaar tot een grote duivel. De paarse stola, het wijwater, het kruisbeeld, het Rituale en vooral Alitalia hebben de klus geklaard, en dus verschijnen de zwarte tekens opnieuw op het blad.  

 

IMG_5947.JPG

Met de lente in het verschiet wordt er ook heel voorzichtig aan de zomer gedacht. Er moeten plannen gesmeed worden om maximaal de zomer, de zon en de warmte te benutten en wat is een beter oord om hier over na te denken dan Calabria?

 

Bewust kiezen we steevast voor Alitalia en niet voor Ryan Air, want Rome Fiumicino is voor ons een fantastisch begin van de vakantie. Vertrekken op vrijdag rond 18.15h, landen rond 20.00h in Fiumicino en dan drie kwartiertjes naar Ferrari in de B-vleugel vooraleer door te vliegen. Beter dan de auto’s is de tenuta van de bollicina Ferrari. De Ferrari Brut 100% Chardonnay, of hoe Italianen zich proberen te meten aan onze Champagne[1], is tussen twee vluchten in de ideale opsteker. Wat is er beter dan een lekker glas fris sprankelende prosecco, een bordje met een verse buratta[2], rauwe groentjes, olijfolie, brood en zicht op al die watertandende madammen in de ‘sakkosjen’ winkel van Furla aan de overkant? Ik weet nu wat niet beter is: de ballekes in tomatensaus van de Hilton!

 

Het begon goed op Zaventem, met stiptheidsacties van het douane personeel en ramp oh ramp van het computersysteem. De software van het inchecksysteem had er de brui aan gegeven en alles en iedereen diende manueel ingecheckt te worden. Opvallend was de verweesdheid van de Swissport medewerkers, die in ijltempo heropgeleid werden om reizigers en bagage het juiste pad op te sturen. Ervaren gelijk we zijn, schatten we de kans groot in dat onze valies ergens in Venetië zou belanden terwijl wij eindeloos zouden wachten aan de bagageband in Lamezia.

 

Niets van dit alles.

 

De stiptheidsactie viel goed mee want iedereen stond aan de check-in te verzuren en dus al die moeite van deze overwerkte ambtenaren voor niets.

Wat niet meeviel was de vertraging van bijna anderhalf uur van ons vliegtuig. Bij het vertrek van de vlucht Roma – Brussel had een bezopen passagier het iets te bond gemaakt en werd hij uit het vliegtuig gezet. Uiteraard ging dit gepaard met zijn ver te zoeken bagage, of anders gezegd, daar gingen onze plannen om even te genieten tijdens onze overstap. Hoewel we veel vertrouwen in de goede afloop hadden, want hoeveel keer hebben wij niet gewacht op verlate vluchten van medepassagiers, bleek dit misplaatst te zijn. We zijn inderdaad een kwartier voor het vertrek van onze volgende vlucht geland, maar de piloot van deze volgende vlucht wou op tijd thuis zijn, misschien had hij gehoord van de ballekes in tomatensaus en daardoor hebben wij mogen kennismaken met het treurigste Hilton hotel waar ik ooit geweest ben.

 

Op Goede Vrijdag wordt er boete gedaan, eet men geen vlees, zijn er processies, zijn er kruiswegen en dan zijn er wij die niet op onze bestemming geraken. Voor de Italianen is het een nationale sport, een hobby, door sommigen tot prof status verheven, voor ons een kruisweg die zijn gelijke niet kent: aanschuiven en wachten! Dus na het wachten en aanschuiven aan de check-in, komt het wachten met vertraging naar het vliegtuig met vertraging, gevolgd door het aanschuiven voor het boarden, het aanschuiven in het gangpad wachtend op die ene persoon met een valies in plaats van een trolley die de wetten van de meetkunde uitdaagt, aanschuiven met het vliegtuig op de startbaan en dan gaan we weer aanschuiven om het vliegtuig uit te geraken, de bus op te geraken en geholpen te worden aan de infobalie, want we hadden onze vlucht gemist. Een nieuwe boardingpas krijgen voor de vlucht van morgen, een voucher krijgen voor het hotel, op de bus naar het hotel, aan de balie van het hotel nogmaals inchecken en dan zijn er rond middernacht de balletjes in tomatensaus vlakbij de luchthaven van Roma Fiumicino, in het meest deprimerende Hilton hotel ooit, te midden van laadkaaien, beton, afrasteringen, prikkeldraad, het obligate vuil en het onkruid als enige groen van betekenis en waar de enige vrolijkheid komt van de oranjegloed van de natriumlampen van de straatverlichting. Dus vergeef mij Heer want ik heb gezondigd en ballekes gegeten op deze goede vrijdag.



[1] België voert jaarlijks bijna 10 miljoen flessen in en is daarmee vierde in de wereldstand. Bedenking hierbij is dat er nog eens naar schatting 5 à 7 miljoen flessen binnenkomen via de koffers van onze auto’s of via autobussen. Tel dit alles samen en bedenk dan dat nummer een, de Britten met veel meer zijn dan wij, zodat wij, per capita waarschijnlijk kampioen zijn in het door onze keel laten stromen van deze godendrank.

[2] De buitenkant is gemaakt van mozzarella en de binnenkant is een combinatie van mozzarella en room, waardoor de kaas een zeer romige en zachte smaak krijgt.

10-05-14

De oorsprong van de naam ‘Italië’

 

amantea, zomer, calabria, vakantie, zeilen, ontspanning

 

Vertrekken naar onze tweede thuis in Calabria betekent steevast passeren langs een luchthaven, deze keer vertrokken we via Zaventem. In een van mijn vorige stukjes: “Hoe geraak je naar het einde van de wereld, naar Calabria” had ik het al uitgebreid over hoe je naar Lamezia geraakt met het vliegtuig via Zaventem of via Charleroi. In tegenstelling tot Charleroi, betekent vertrekken via Zaventem een press shop met ruime keuze aan tijdschriften in verschillende talen en deze keer had ik het geluk aan mijn kant, het GEO-nummer van april ging over ‘l’Italie plein sud’.  

 

amantea, zomer, calabria, vakantie, zeilen, ontspanning

 

Met hoge verwachtingen las ik op het vliegtuig het voorpagina artikel van GEO ‘l’Italie plein sud, les Pouilles, la Calabre et la Basilicate’ en uiteraard hoe hoger de vlucht, hoe lager de val. Het 33 pagina’s tellende artikel wijdde slechts 8 teleurstellende pagina’s aan Calabria met pagina’s vullende foto’s en amper meer informatie dan die op de site van Jetair. Eerder schreef ik al over hoe onbekend Calabria bij de gemiddelde Vlaming is, maar bij deze moet ik mijn statement uitbreiden naar GEO, een van mijn favoriete tijdschriften. Hoe kan een gerenommeerd tijdschrift met als moto ‘voir le monde autrement’ zo summier en oppervlakkig zijn? Zelfs Het Laatste nieuws doet meer onderzoek voor zijn artikel ‘Goddelijk Calabrië’[1] en daar bedoel ik niets slechts mee, HLN is per slot van rekening een dagblad en geen gespecialiseerd maandblad. Als verschoning zou je kunnen aanbrengen dat er heel weinig informatie beschikbaar is over Calabria. Je vindt in de boekhandel verschillende publicaties over Zuid-Italië, waarbij de aandacht voornamelijk naar Rome, Napels, Pompeï, Sorrento, Amalfi en Puglia gaat en de bijdrage over Calabria heel beperkt is. Wanneer je de streek niet kent ga je onmiddellijk denken dat de streek misschien niets meer te bieden heeft?

 

amantea, zomer, calabria, vakantie, zeilen, ontspanning

 

 

 

Uiteraard ken ik de regio na 5 jaar beter dan de gemiddeld reisganger en dus heeft de openingszin van het GEO artikel: ’De la région la plus pauvre d’Italie, on ne retient souvent que la réputation mafieuse’ het zelfde effect op me als een rode lap op een stier, de stereotypen komen nu echt mijn oren uit. Met de tweede zin probeert men me onmiddellijk te sussen met ‘C’est oublier la magie des paysages, entre un arrière-pays sauvage, dominé par les montagnes, et des rivages de légendes’, maar het kwaad is geschied. Ik wil ten strijde trekken tegen het onrecht dat de men mijn Calabria weeral aandoet. Ik kruip in mijn beste Frans en begin aan mijn betoog, maar eigenlijk ligt het artikel wel in lijn met alle publicaties en reisgidsen die ik tot hiertoe al onder ogen kreeg. Dus misschien is de streek echt wel onbekend? En eigenlijk, de foto’s zijn wel mooi en het stuk over Puglia is best wel interessant, dus toch maar al mijn geschrijf intrekken?

 

amantea, zomer, calabria, vakantie, zeilen, ontspanning

 

Om mijn gebrekkig Italiaans nog meer op proef te stellen probeer ik enkele Italiaanse boeken, bij voorkeur handelend over Calabria, te lezen. Twee hiervan zijn om verschillende redenen heel interessant in het debat dat ik hier met mezelf aan het voeren ben. De ene geeft een beeld over hoe het was 170 jaar geleden, terwijl de andere een aantal verklaringen voor de huidige situatie probeert te vinden. Rond 1842 heeft Alexandre Dumas, van ‘De Drie Musketiers’, een lange reis door Zuid Italië en Calabrië gemaakt en zijn ervaringen opgetekend, enigszins geromantiseerd, in ‘le Capitaine Aréna’. Boeiende en verrijkende lectuur ware het niet dat ik, als volleerde flagellant[2] mezelf kastijd door te pogen de Italiaanse versie te lezen van ‘Viaggio in Calabria’, verplichte lectuur voor elke Calabrese student. Het ander werkje, heel recent, van ene Giovanni Russo getiteld ‘Nella terra estrema’ en probeert antwoord te bieden aan de vraag waarom een eens goed florerende regio, waar de oorsprong van de benaming van Italië en per gevolg van de Italianen[3] ligt, nu tot de armste en meest gemarginaliseerde regio’s van Italië is gedegradeerd. Het antwoord moet ik voorlopig schuldig blijven, mijn leessnelheid ligt opnieuw op het niveau van toen ik 6 was en mijn eerste maanden in mijn eerste studiejaar sleet, ontiegelijk traag dus. Hopelijk heb ik tijdens de zomermaanden voldoende tijd en vooral moed om tijdens de zinderende warmte van de middag niet te siësten en deze calvarie woord per woord af te werken.

 

amantea, zomer, calabria, vakantie, zeilen, ontspanning

 

Wanneer je in de ‘boekskes’ foto’s van Calabria bekijkt zou je denken dat er slechts twee steden de moeite waard zijn nl. Tropea en Scilla en dat er slechts één natuurschoon is, de kloof van Ragnello, stand-in voor de Grand Canyon. Uiteraard zijn Tropea, Scilla en Ragnello prachtig om zien, maar met een oppervlakte van 15.080 vierkante kilometer, 780 km kust (19% van de totale Italiaanse kustlijn) en slechts 9% vlak gebied, de rest heuvels en bergen, heeft deze regio alleen al op vlak van geografie en natuurschoon enorm veel te bieden.

 

amantea, zomer, calabria, vakantie, zeilen, ontspanning

 

 

Bedenk daarbij dat de oorspronkelijke bewoners, de uit het Paleolithicum stammende Enotri, Morgeti, Itali en Bruttii over de jaren heen overheerst werden door de Grieken (Magna Grecia), de Romeinen, de Visigoten, de Vandalen, de Maghrebijnen, de Turken, de Saracenen, de Bizantijnen, de Noormannen, de Zwaben, het Huis Capet – Anjou, het huis van Aragon en het huis Bourbon. Zonder het na te rekenen denk ik dat ze ginds nog meer visite gekregen hebben dan wij in Vlaanderen. Uiteraard van elke overheerser die je over de vloer krijgt, blijven er naast een paar nazaten ook vele goede en minder goede gewoonten achter, die we terug vinden in Calabresi en hun rijke geschiedenis, cultuur, taal, keuken en eigenlijk hun volledige zijn.

 

Gebeurtenissen - 21064.jpg

 

Uit de geschiedenisboeken blijkt dus dat heel wat nationaliteiten op ‘vakantie’ kwamen in de streek, maar de Michelin’s, de Geo’s en andere trotterboekjes van deze wereld bewijzen dat dit lang vergeten is en Calabria voor hen en voor de toerist van vandaag onbelangrijk en vooral ongekend is. Authenticiteit is troef hier en misschien is dit een van de belangrijkste triggers geweest om zo op deze streek gesteld te raken. Dus geen brulbrief naar GEO en geen kritiek aan het adres van alle ‘trotter & co’ uitgevers, maar stilletjes zwijgen en verder genieten. Ciao.



[1] In de weekend editie van 27 juli 2013 publiceerde Het laatste Nieuws een artikel over Calabrië geschreven door Evelyn Laureyns.

[2] Zie ook artikel over Pasen - ‘Natale con i tuoi, Pasqua con chi vuoi’

[3] De ‘Itali’ staat voor de oorspronkelijke bewoners van de streek tussen Reggio  di Calabria, Vibo Valentia en Catanzaro.

01-05-14

‘Tutto è facile e niente è facile’

‘Tutto è facile e niente è facile’

IMG_5947.JPG

 

Het waren weer zotte dagen in het zuidelijke Calabria. De intensiteit van het weerzien met de mensen is moeilijk onder woorden te brengen. Hoe moeilijk het is om afscheid van hen te nemen zo vreugdevol is het weerzien. L1030631.JPGDe eerste avonden van ons verblijf zijn steevast bezet met uitgebreide diners - ‘cene’ – ten huize van vrienden waar de uitbundigheid van het gezelschap en de warmte van de vriendschap slechts overtroffen wordt door de gigantische hoeveelheden voedsel en drank. Uiteraard is wat op tafel komt meestal des huizes en dus van een kwaliteit en een versheid die alle inspanningen van de Colruyts, Delhaizes enzo ten spijt, wij in België niet kennen. Telkens opnieuw, zelfs na meer dan 25 jaar ‘Italia-gang’, is elke avond opnieuw een ontdekkingstocht door de gerechten die op tafel verschijnen. L1030639.JPGDat we zoveel mogelijk de producten van het seizoen moeten eten is zelfs voor ons geen geheim, maar of dit altijd toepasbaar is op wat op ons bord komt is zeer de vraag? Hier in Calabria wordt meer naar de seizoenen geleefd en tijdens ons vijfde voorjaar in de ‘Mezzogiorno’ zijn we opnieuw getrakteerd op een L1030826.JPGresem delicatessen uit de zee en van op het land, waar geen einde aan lijkt te komen: asparagi selvatici (wilde asperges), carciofi (artisjok), fragole (aardbeien), agnello (lam), capretto (jong geitje), intestine di capretto[1], soppressata, capocollo, rosamarina calabrese[2] IMG_6072.jpg(bianchetti of neonata di sarda), sepia (inktvis), pesce spada (zwaardvis) en niet te vergeten acciuga (ansjovis).

 

Uiteraard wordt hier veel aandacht besteed aan wat op tafel komt en misschien krijgt men bij het lezen de indruk dat we hier enkel van tafel naar dis strompelen. Mijn weegschaal zal dit uiteraard bevestigen, maar toch is het niet zo. Telkens we naar ginder trekken heb ik ergens een planning in mijn hoofd van de dingen die ik wil en soms moet doen, maar telkens opnieuw slaag ik er niet in meer dan een fractie te realiseren. De oorzaken hiervan zijn te zoeken in de voorzienigheid en de onvoorzienigheid die onze wegen bepalen, maar toch is het meeste te verklaren door de ‘Italiaanse lucht’. Tijdens een van deze onvoorziene omstandigheden stonden we weeral te wachten op een arts, nadat we enkele stadia verder geraakt waren waren dan de ‘pronto secorso’, toen een mede wachtgenoot het Italiaanse ‘essere’ (zijn) of anders gezegd de invloed van de ‘Italiaanse lucht’ samenvatte in de uitspraak: ‘Tutto è facile e niente è facile’. Inderdaad alles is makkelijk zolang je er niet aan begint. Wat is er nu moeilijk aan even de bank binnen en buiten lopen? Alles, hier begint het al met het zoeken en memoriseren van de openingsuren waar geen enkele logica in schuilt. Wanneer je dan toch ‘tijdig’ bij de bank geraakt, moet je nog binnen geraken via een alle logica tartend automatisch beveiligingssysteem. Eens binnen zou je blij moeten zijn met slechts drie personen voor je, mocht het niet zijn dat dit het equivalent is van drie levensverhalen die moeten verteld worden tijdens het veelvuldig afstempelen van tientallen documenten in zeventienvoud. Hier denkt men werk is werk, ook al dient het tot niets. Het valt niet te begrijpen, hoe ze er dan in slagen om je na twee uur opnieuw te laten ontsnappen via het mekkerende beveiligingssysteem, met een onvoldaan gevoel, omdat je met zekerheid weet dat je heel binnenkort hier terug dezelfde tantaluskwelling moet ondergaan! De meesten zullen hier denken dat dit niet mogelijk is, te stereotiep, afgezaagd en overdreven, maar ik kan enkel vaststellen de bureaucratie in Italië verheven is tot een kunstvorm.

 

L1030691.JPG

Ons Paasverblijf was naar onze maatstaven redelijk bewogen. Uiteraard waren er de vele ‘pranzi’ en ‘cene’, maar toch was er die ene ‘pranzo’ die eruit sprong en niet enkel vanwege de speciale gerechten, maar vooral door de aanwezigheid aan onze tafel van de Britse tv-kok, Francesco Mazzei. Een belevenis de kok van L’Anima’ bij ons aan tafel. We beleefden ook willens nillens enkele spannende avonturen bij de arts, de pronto secorso en het ziekenhuis. Je moet maar enkele blindedarmachtige symptomen hebben om per gevolg de duistere kant van de Italiaanse gezondheidszorg te ervaren.

L1030763.JPG

Er was de tocht door de sneeuw in de Sila met bezoeken aan een salumeria, een casefioccio en een pasteficcio. Nadien was niet alleen onze maag, maar ook onze wagen afgeladen vol met de delicatessen uit de Sila. Schermafbeelding 2014-05-01 om 21.23.16.pngPalmzondag was problematisch, er was een tekort aan palmbladeren door de punteruolo rosso della palma of gewoon de rode palmkever. Eigenlijk doet dat kevertje niet zoveel kwaad, maar zijn kroost vreet alle palmbomen van binnenuit op. Hoewel oorspronkelijk uit Maleisië, zouden volgens sommigen de Chinezen hierachter zitten. Er waren de uitstappen met de visserssloep en de vangst van vissen met onuitspreekbare namen, de ‘sepie’, enzovoort. Schermafbeelding 2014-05-01 om 21.25.24.pngEr waren ook de meduse 'velelle', ook wel ‘Barchetta di San Pietro’genoemd, die zomaar rondzeilen op zee en met massa’s op het strand aanspoelen omdat de wind slecht zit. Er was criminaliteit op zee met de onrustwekkende verdwijning van alle visnetten van Campora. Tot daar een kleine bloemlezing uit de lotgevallen van enkele Vlamingen in Calabria. Met meer dan 1300 foto’s en heel wat filmmateriaal zal het zeker niet aan inspiratie ontbreken om de komende weken, maanden lectuur te spuien, alleen waar en met wat beginnen en vooral waar de tijd vinden om achter dit scherm te kruipen want nog enkele weken en we zijn opnieuw op weg om avonturen te beleven in het zalige Calabria.

 

IMG_9711.JPG

 



[1] darm of ‘trippes’ van een jong geitje

[2] Pasgeboren sardientjes en ansovisjes

04-04-14

Pasen - ‘Natale con i tuoi, Pasqua con chi vuoi’


 

Het is weer bijna zover, nog drie weken en de Paasklokken komen. Vroeger, toen ik nog kind was, waren er 2 gebeurtenissen waar ik speciaal naar uitkeek: Sint Maarten[1] en Pasen. Sint Maarten, de snellere versie van Sinterklaas, bracht ons al speelgoed en chocolade op 11 november. Diezelfde dag gingen we, mijn vader en ik, op ontdekkingstocht naar de jaarmarkt in Aalst. Toen nog een jaarmarkt waar vee, paarden en pony’s gekeurd werden en waar koper en verkoper in de handen klapten om de prijs te negotiëren en de koop te sluiten. De klokken brachten geen speelgoed, enkel chocolade eieren, snoep en één enkele keer een kuiken, maar toch herinner ik me levendig de strooptochten door de tuin op zoek naar Paaseieren en geloof het of niet, maar ik herinner me deze momenten steeds met zon en blauwe hemel. Waar bij Sint Maarten met ‘de wind waait door de bomen’, de winter nog voor de deur staat, is de kans op een lentezon met Pasen groot. pasqua41.JPGPasen valt altijd na 22 maart en vóór 25 april en dus is het steeds lente! Dat Pasen in de lente valt en niet op 11 november, hebben we te danken aan onze geliefde Romeinse keizer Constantijn I en zijn eerste Oecumenisch Concilie in 325 te Nicea (Turkije). Eerder vierde iedereen er op los en was het elke week Pasen, maar aangezien noch de klokken, noch de chocolatiers konden volgen werd er beslist om één[2] datum te weerhouden voor de ganse Kerk. pasqua42.JPGBlijkbaar hebben de Orthodoxe Grieken niet alleen communicatieproblemen met ‘Fräulein Merkel’, maar ook met hun agenda. Ten tijde van Constantijn I was iedereen akkoord met het principe en de berekeningswijze van de datum voor Pasen, ware het niet dat onze Orthodoxe vrienden de Juliaanse i.p.v. de Gregoriaanse kalender gebruikten en dus zit er voor hen soms een weekje verschil op, net zoals ze met hun nationale en internationale betalingen soms ook wat “veel” later zijn.

 

De voorbije jaren is Pasen voor ons meer geworden dan enkel de aankondiging van de zomer. Pasen betekent voor ons nu ook Italië. En Pasen betekent in Italië toch iets anders dan bij ons. pasqua21.JPGDe gemiddelde Italiaan en dus ook de gemiddelde Calabrees, leeft niet ver weg van zijn Kerk, zijn geloof en zijn tradities. De zondagmis heeft nog succes en iets te laat komen betekent hier nog rechtstaan want de stoelen zijn snel bezet. Mensen slaan een kruis in het voorbijgaan van een kerk, kapel of Madonna en de feestdagen zijn nog echte hoogdagen. De twee toppers zijn zeker Kerst (Natale) en Pasen (Pasqua), maar met een naar mijn ervaring volledig verschillende beleving. De uitdrukking: ‘Natale con i tuoi, Pasqua con chi vuoi’ vat het goed samen. Kerst in de intieme sfeer en Pasen met zijn allen in alle uitbundigheid. Vorig jaar hebben we dit uitgebreid mogen meebeleven op de Paaslunch.

 

pasqua11.JPG

 

De dagen voor Pasen zie je dat de spanning zich opbouwt. De mensen bereiden zich spiritueel voor op de dood en de heropstanding van Christus, maar ook in de keuken worden voorbereidingen getroffen, want met Pasen moet het einde van de vasten en het begin van de lente gevierd worden. Uit mijn kindertijd herinner ik me dat we op Goede Vrijdag met gans de klas de kerk in doken om de kruisweg te herbeleven. Herbeleven betekende toen geeuwend slenteren van schilderij naar schilderij en om  drie uur in de namiddag een minuut stilte om dan snel naar huis te rennen want dit was het begin van de vakantie.

pasqua08.JPGHier kan het niet meer verschillend zijn. Geen muffe, donkere en bedompte kerken, maar lucht en licht want hier in Amantea worden de standbeelden met de uitbeelding van de kruisweg de stad rondgedragen. De kruisweg wordt een optocht door de straat, met dragers, voorgangers, dienaars, zangers, muzikanten en vooral veel volk. pasqua05.JPGDe beelden worden uit de kerk, de berg af gedragen naar het ‘Piazza Cappuccini’ waar de mis opgedragen wordt en waarna iedereen zichzelf en de beelden opnieuw de berg opsleurt om alles terug te brengen. Vlakbij de piazza bouwt de drukte zich gestaag op, totdat de gehele ‘Corso Vittorio Emanuele’ volgestouwd staat. In totaal passeren er 9 beelden gaande van ‘Gesu’ nell’orto’ over ‘Veronica’ en ‘Gesu’ Morto’ tot ‘Madonna Addolorata’. De eerste beelden die langs gedragen worden hebben naar lokale maatstaven slechts weinig bijval, hoewel elke Vlaamse parochieherder een moord zou begaan om zoveel mensen in zijn kerk te krijgen. pasqua04.JPGEn zoals gewoonlijk zijn het de mannen die lijden en de vrouwen die leiden. De Madonna laat nog steeds de straten vollopen in de Mezzogiorno, onwaarschijnlijk voor ons die de kerk nog enkel kennen als een in de steek gelaten oord. Voor mij een ‘teletijdmachine’ belevenis want bij ons bestaat dit nog enkel in de herinneringen van onze grootouders zaliger.

 

Schermafbeelding 2014-04-03 om 18.49.55.pngDit jaar is een van de eerste keren in mijn leven dat ik uitkijk naar de Goede Week en zelfs plannen maak om aanwezig te zijn op de plechtigheden. Uiteraard wil ik er terug bij zijn wanneer de processie door Amantea trekt, maar dit jaar wil ik op Stille Zaterdag ook naar het buurdorp Nocera Terinese. Schermafbeelding 2014-04-03 om 18.49.43.pngIn Nocera Terinese gaan ze nog een stuk verder en wordt de lijdensweg een echte bloedensweg tijdens de ‘rito dei “vattienti” ’. Bij ons bestaat er een uitdrukking ‘zot zijn doet geen zeer’, maar ginder moet je wel degelijk voorzichtig zijn als je eens ‘zot’ wil doen. Ter gelegenheid van de processie van opnieuw onze ‘fil rouge’ster’ de ‘Madonna Addoloranta’ kiezen een aantal mannen van het dorp ervoor om te lijden zoals Christus. De ‘Vattienti’ of ‘Flagellanti[3]’ gebruiken daar een heel specifiek instrumentarium voor namelijk de ‘Cardo’ en de ‘Rosa’.Schermafbeelding 2014-04-03 om 18.50.18.png De ‘Cardo’ is een stuk kurk waarin 13[4] scherfjes glas of kleine spijkers zitten met de punt naar boven en die symbolisch lansen genoemd worden. Je raadt het al, hiermee gaan die kerels hun dijen en kuiten slaan tot het bloed letterlijk op straat drupt. Zot zijn kan dus echt zeer doen! De ‘Rosa’ komt er nadien aan te pas om het geronnen bloed uit de wonde te wrijven opdat ze zouden blijven bloeden! De ‘Rosa’ wordt daarvoor gedrenkt in een mengsel van in wijn gekookte ‘fijne’ kruiden. Dit is nog eens een idee voor ‘Komen Eten’ en het onderdeel ‘sfeer en gezelligheid’.

 

Schermafbeelding 2014-04-03 om 18.51.02.pngDeze mannen, blootsvoets en met slechts een zwarte short en een T-shirt dragen ook de doornenkroon net zoals Christus, maar wel met eronder een vilten hoofdband. Om het sm-gevoel echt volledig te maken zijn deze mannen aangelijnd, niet aan hun meester, maar aan de Ecce Homo[5]. De Ecco Homo wordt gespeeld door een kind of jongeman in rood gewaad en een groot rood kruis in de hand, de uitbeelding van Christus na de dood. Dit duo, de ‘Flagellanti’ en de ‘Ecco Homo’ maken een ganse toer door de stad langs alle kerken, kapellen en madonna’s om met de ‘Rosa’ een ‘graffiti’ afdruk op de muren ervan achter te laten tot regen ze wegspoelt of ‘rimarrà finché pioggia non ne laverà le tracce’. Er wordt voor minder GAS-boetes uitgeschreven.

 

Na het bloed komen de pensen en dus op zondag, Paasdag met zen allen aan tafel voor het Paasmaal. pasqua31.JPGOp uitnodiging van onze vrienden Salvatore en Vania schoven we in ‘La Tonnara[6]’ samen met hun familie mee aan, tafel. Bij ons kennen we de brunch, iets tussen ontbijt en lunch, ginder heeft het geen naam, maar ik noem het de ‘luncher’, iets dat begint bij de lunch en eindigt met een diner of hoe je er in slaagt om gans de dag aan tafel door te brengen. De menu zag er leuk uit, met veel keuzevoorstellen voor de antipasti, primi, secondi en dolci zo dachten we. Keuzevoorstellen waren er niet, het bleek een all-in te zijn met een assortiment aan koude en warme antipasti, verschillende soorten pasta en vis. En zo hebben ook wij een kruisweg afgelegd, steeds weer op zoek naar een gaatje om wat cernia, spigola, pesce spada of gamberoni bij te proppen.

Alle foto's van de 'Vattienti' zijn afkomstig van Mateo Fantolini, nog twee weken en hopelijk heb ik er dan zelf.



[1] Sint Maarten is in een aantal Oost-Vlaamse gemeenten en steden, waaronder Aalst het alternatief voor Sinterklaas

[2] Het Concilie besloot dat het feest van de Verrijzenis altijd na Pesach, een soort Joods lentefeest, moest vallen. Daarbovenop moest het een zondag zijn en was een vaste datum niet mogelijk. Dus hielden ze het ‘simpel’ en moest Pasen vallen op de eerste zondag na de eerste volle maan na de eerste dag van de lente, naar analogie met de ‘Pesach’ berekening. (na drie maal lezen lukt het beter).

[3] Flagellanti, flagellant, geselaar of geselbroeder is afgeleid van het Latijnse ‘flagellare’ of geselen en uiteraard ook van het Italiaanse werkwoord ‘flagellarsi’ of zichzelf kastijden.

[4] 13 staat voor Christus en zijn 12 apostelen. Een Cardo, Latijn voor 'as', was in de oude Romeinse steden, die volgens een schaakbordpatroon waren aangelegd, een noord-zuid lopende straat en dit is hetzelfde patroon van de punten in de kurk.

[5] Deze woorden zou Pontius Pilatus hebben gesproken toen hij Jezus na de geseling met de doornenkroon, de spotmantel en de koninklijke attributen toonde als hun koning aan het Joodse volk.

[6] La Tonnara, een gezellig hotelletje gelegen in Correca op de smalle landstrook tussen de voet van de bergen, het strand en de zee. Het is onze geliefde stop voor zon, zee en strand en is sinds vorige Pasen, ook onze geliefde stop voor uitgebreide en lekkere feestmalen geworden. Een aanrader!